تبليغاتX
زیبــــاتــریــن شکـــیـــب - سلسله جلسات هفتگی قرآن با موضوعات مختلف

 

 

 

زیبــــاتــریــن شکـــیـــب


سلسله جلسات هفتگی قرآن با موضوعات مختلف

بسمک یا الهی

 

 

وَ هذا کِتابٌ انزَلناهُ مُبارَکٌ فَاتَّبِعوه

و این قرآن کتابی است که ما با خیر وبرکت فرستادیم پس از آن پیروی کنید.

 

ضمن ِ عرض تبریک و تهنیت، به مناسبت ِ سالروز ولادت دخت ِ علی مرتضی و فاطمه ی زهرا ،اسوه ی صبر و شکیبایی، در طول تاریخ ،حضرت زینب کبری سلام الله علیهاُ مفتخرم به اطلاع دوستان ِ گرامی برسانم؛

 

 با عنایات خداوند متعال برآن شدیم تاهر چه در زندگی به آن محتاجیم را از قرآن بیاموزیم، لذا با همکاری جمعی از دوستان وبلاگ نویس، سلسله جلسات ِ هفتگی قرآن همراه با ترجمه، تفسیر، پرسش و پاسخ و...وانشاءلله هر بار در یک وبلاگ خواهیم داشت.

 

با مدد از حضرت زینب کبری (س) ، شروع اولین جلسه از این سلسله جلسات نورانی را در این روز ِ خجسته و مبارک با موضوع ِ "حجاب" و این بار آیه ی 59 سوره ی احزاب آغاز خواهیم نمود.

انشاءلله که مورد عنایت و توجه قرار گیرد و مفید واقع شود. 

   

 

يَأَيهَا النَّبىُّ قُل لاَزْوَجِك وَ بَنَاتِك وَ نِساءِ الْمُؤْمِنِينَ يُدْنِينَ عَلَيهِنَّ مِن جَلَبِيبِهِنَّ ذَلِك أَدْنى أَن يُعْرَفْنَ فَلا يُؤْذَيْنَ وَ كانَ اللَّهُ غَفُوراً رَّحِيماً(59)

 

اى پيامبر! به همسران و دخترانت و زنان مؤ منان بگو جلبابها (روسرى هاى بلند) خود را بر خويش فرو افكنند، اين كار براى اينكه (از كنيزان و آلودگان ) شناخته شوند و مورد آزار قرار نگيرند بهتر است و (اگر تاكنون خطا و كوتاهى از آنها سر زده ) خداوند همواره غفور و رحيم است.

 

"آیه ۵۹ سوره مباکه احزاب"

 

 

 

در شان نزول این آیه اینگونه آمده است:

 

 آن ايام زنان مسلمان به مسجد مى رفتند و پشت سر پيامبر (صلى اللّه عليه و آله و سلّم ) نماز مى گذاردند، هنگام شب موقعى كه براى نماز مغرب و عشا مى رفتند بعضى از جوانان هرزه و اوباش بر سر راه آنها مى نشستند و با مزاح و سخنان ناروا آنها را آزار مى دادند و مزاحم آنان مى شدند، آيه فوق نازل شد و به آنها دستور داد حجاب خود را بطور كامل رعايت كنند تا به خوبى شناخته شوند و كسى بهانه مزاحمت پيدا نكند. (۱)

 

  و در تفسیر آیه آمده است:


اخطار شديد به مزاحمان و شايعه پراكنان !


به دنبال نهى از ايذاء رسولخدا (صلى اللّه عليه و آله و سلّم ) و مؤ منان در آيات گذشته ، در اينجا روى يكى از موارد ايذاء تكيه كرده و براى پيشگيرى از آن از دو طريق اقدام مى كند:
نخست به زنان با ايمان دستور مى دهد كه هر گونه بهانه و مستمسكى را از دست مفسده جويان بگيرند، سپس با شديدترين تهديدى كه در آيات قرآن كم نظير است منافقان و مزاحمان و شايعه پراكنان را مورد حمله قرار مى دهد.
در قسمت اول مى گويد: ((اى پيامبر! به همسران و دخترانت و زنان مؤ منين بگو روسريهاى بلند خود را بر خويش فرو افكنند تا شناخته نشوند و مورد آزار قرار نگيرند)) (يا ايها النبى قل لازواجك و بناتك و نساء المؤ منين يدنين عليهن من جلابيبهن ذلك ادنى ان يعرفن فلا يؤ ذين ).
در اينكه منظور از شناخته شدن چيست ؟ دو نظر در ميان مفسران وجود دارد كه منافاتى با هم ندارند.
نخست اينكه در آن زمان معمول بوده است كه كنيزان بدون پوشيدن سر و گردن از منزل بيرون مى آمدند، و از آنجا كه از نظر اخلاقى وضع خوبى نداشتند گاهى بعضى از جوانان هرزه مزاحم آنها مى شدند، در اينجا به زنان آزاد مسلمان دستور داده شد كه حجاب اسلامى را كاملا رعايت كنند تا از كنيزان شناخته شوند و بهانه اى براى مزاحمت به دست هرزگان ندهند.
بديهى است مفهوم اين سخن آن نيست كه اوباش حق داشتند مزاحم كنيزان شوند، بلكه منظور اين است كه بهانه را از دست افراد فاسد بگيرند.
ديگر اينكه هدف اين است كه زنان مسلمان در پوشيدن حجاب سهل انگار و بى اعتنا نباشند مثل بعضى از زنان بى بند و بار كه در عين داشتن حجاب آنچنان بى پروا و لاابالى هستند كه غالبا قسمتهائى از بدنهاى آنان نمايان است و همين معنى توجه افراد هرزه را به آنها جلب مى كند.
در اينكه منظور از ((جلباب )) چيست مفسران و ارباب لغت چند معنى براى آن ذكر كرده اند:
1 - ملحفه (چادر) و پارچه بزرگى كه از روسرى بلندتر است و سر و گردن و سينه ها را مى پوشاند.
2 - مقنعه و خمار (روسرى ).
3 - پيراهن گشاد.
گرچه اين معانى با هم متفاوتند ولى قدر مشترك همه آنها اين است كه بدن را به وسيله آن بپوشاند (ضمنا بايد توجه داشت ((جلباب )) به كسر و فتح جيم هر دو قرائت مى شود).

 


اما بيشتر به نظر مى رسد كه منظور پوششى است كه از روسرى بزرگتر و از چادر كوچكتر است چنانكه نويسنده ((لسان العرب )) روى آن تكيه كرده است .
و منظور از ((يدنين )) (نزديك كنند) اين است كه زنان ((جلباب )) را به بدن خويش نزديك سازند تا درست آنها را محفوظ دارد، نه اينكه آن را آزاد بگذارند به طورى كه گاه و بيگاه كنار رود و بدن آشكار گردد، و به تعبير ساده خودمان لباس خود را جمع و جور كنند.
اما اينكه بعضى خواسته اند از اين جمله استفاده كنند كه صورت را نيز بايد پوشانيد هيچ دلالتى بر اين معنى ندارد و كمتر كسى از مفسران پوشاندن صورت را در مفهوم آيه داخل دانسته است .
به هر حال از اين آيه استفاده مى شود كه حكم ((حجاب و پوشش )) براى آزاد زنان قبل از اين زمان نازل شده بود، ولى بعضى روى ساده انديشى درست مراقب آن نبودند آيه فوق تاكيد مى كند كه در رعايت آن دقيق باشند.
و از آنجا كه نزول اين حكم ، جمعى از زنان با ايمان را نسبت به گذشته پريشان مى ساخت ، در پايان آيه مى افزايد: (خداوند همواره غفور و رحيم است) (و كان الله غفورا رحيما) (۲)

 

 

 از جمله نکات این آیه:

 

«جلابيب» جمع «جِلباب»، به معناى مقنعه‏اى است كه سر و گردن را بپوشاند،  و يا پارچه بلندى كه تمام بدن و سر و گردن را مى‏پوشاند.
در آيات گذشته سخن از اذيّت و آزار مؤمنان به دست منافقان بود. اين آيه مى‏فرمايد: براى آنكه زنان مؤمن مورد آزار افراد هرزه قرار نگيرند، به گونه‏اى خود را بپوشانند كه زمينه‏اى براى بى‏حرمتى آنان فراهم نشود.
بر اساس اين آيه، نوعى روسرى مورد استفاده‏ى زنان آن زمان بوده، لكن زنان در پوشاندن خود از نامحرم دقّت نمى‏كرده‏اند. لذا سفارش اين آيه، نزديك كردن جِلباب به خود است، نه اصل جلباب كه امرى مرسوم بوده است.
اين آيه كه فرمان حجاب مى‏دهد، با تهديد مطرح نشده بلكه فلسفه‏ى حجاب را چنين تبين مى‏كند: زنان و دختران، اگر بخواهند از متلك‏ها، تهمت‏ها، تهاجم‏ها و تهديدهاى افراد آلوده و هرزه در امان باشند بايد خود را بپوشانند.
آفات بى‏حجابى
1- رونق گرفتن چشم چرانى و هوسبازى.
2- توسعه‏ى فساد و فحشا.
3- سوء قصد و تجاوز به عنف.
4- باردارى‏هاى نامشروع و سقط جنين.
5 - پيدايش امراض روانى و مقاربتى.
6- خودكشى و فرار از خانه در اثر آبروريزى.
7- بى مهرى مردان چشم چران نسبت به همسران خود.
8 - بالا رفتن آمار طلاق و تضعيف روابط خانوادگى.
9- رقابت در تجمّلات.
10- ايجاد دلهره براى خانواده‏هاى پاكدامن. (۳)

 

و از جمله پیام های این آیه:

 

1- در امر به معروف، اوّل از خودى‏ها شروع كنيم سپس ديگران. «قل لازواجك و بناتك و نساء المؤمنين»
2- در احكام الهى، تفاوتى ميان همسران و دختران پيامبر با ديگر زنان نيست. «لازواجك و بناتك و نساء المؤمنين»
3- پوشيدن لباسى كه معرّف شخصيّت زن براى تأمين عفّت و آبرو باشد، لازم است. «يعرفن فلا يؤذين»
4- بهانه به دست بيماردلان و مزاحمان عفّت عمومى ندهيد. (در آيات قبل هشدار به اذيّت كنندگان بود، در اين آيه تكليف اذيّت شوندگان را مطرح مى‏كند.) «يعرفن فلا يؤذين»
5 - رفت و آمد زنان در خارج از منزل، با حفظ عفّت عمومى مانعى ندارد. «يعرفن فلا يؤذين»
6- در امر به معروف و نهى از منكر، دليل امر و نهى خود را بيان كنيد. «فلا يُؤذين»
7- نوع لباس مردم در جامعه، مى‏تواند معرّف شخصيّت، مكتب و هدف آنها باشد. «يعرفن فلا يؤذين»
8 - سرچشمه‏ى بسيارى از مزاحمت‏هاى هوسبازان نسبت به زنان و دختران، نوع لباس خود آنهاست. «يعرفن فلا يُؤذين»
9- زنان با حجاب بايد با حضور خود در صحنه، جوّ عمومىِ عفاف و پاكدامنى را حفظ كنند و فرصت مانور را از هوسبازان بگيرند. «يعرفن فلا يؤذين»
10- بد حجابى‏هاى گذشته قابل عفو است. «غفوراً رحيماً»
11- مغفرت خداوند همراه با رحمت اوست. «كان اللّه غفوراً رحيماً» (۴)

 

پی نوشت:

(۱) تفسير على بن ابراهيم

(۲)تفسير نمونه جلد ۱۷ صفحات ۴۲۸ و ۴۲۹ 

(۳) و (۴)تفسیر نور حجه الاسلام والمسلمین محسن قرائتی

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

 

توی پرانتز:

 

آماده ی بحث و پاسخ گویی به سوالات دوستان گرامی در مورد این آیه و تفاسیر آن می باشیم.

 

اللّهم علَیکَ توَکّلنا و الیکَ اَنَبنا و اِلَیکَ المصیر امین یا رَبَّ العالَمین...

 

 



به برادرم مسيح


ثبت نام در اولین لینک باکس مذهبی